skip to content
enes.fyi logoenes.fyi
Table of Contents

Bu yazı ilk olarak Kariyer Z bülteninin 5. sayısında Beyza ile birlikte yayımlanmıştı, buraya arşivlemek için taşıdım.

Merhabalar! Geçtiğimiz hafta, artık kış mevsiminin gerçekten geldiğini fark ettiğimiz bir hafta oldu. Soğuk, yağmur, kapalı hava, gri şehirler… Tüm bunların içinde okula koşturduk, işe yetiştik, şehirler arasında kilometreler gittik, birimiz hastalanıp yatağa düştü ama yine de karşınızdayız 🙂

Hatta fiziksel olarak karşınızdayız! Yarın, ekip olarak Elini Kirletenler Mini Konferansı ’nda olacağız. Konferans saat 13.30’da Facebook İstasyon Maslak’ta gerçekleşecek. Tanışmak isterseniz bekleriz!

Yetenek kavramına yaklaşım birçok açıdan değişiyorken, son zamanlarda “talent-investing” (yetenek yatırımı) konusundan sıkça bahsedilmeye başlandı. Beşinci sayımızda yetenek yatırımı nedir, nasıl ortaya çıkmıştır ve yetenek yatırımcıları kimdir gibi konulardan bahsedeceğiz. Umarız eğlenceli olur 🙂

Kariyer Z’nin 5. sayısına hoş geldiniz!

Şimdi iki paragrafta kısaca yetenek yatırımı nedir açıklamaya çalışacağız, nefesinizi tutun!

“Yetenek yatırımı”, şu an dünyada bir yerlerde kendini geliştirmiş ve bazı konularda çok yetkin olan yetenekleri yakalamak, onları bulup gerekli yatırımı yaptıktan sonra içlerindeki potansiyeli keşfetmelerini sağlamak.

Direkt olarak kurulmuş bir şirkete yatırım yapmak yerine, şirketi kuracak potansiyeli bulup onu geliştirmek olarak da yorumlayabiliriz bu süreci. Yetenek yatırımcıları genellikle, üç ay ve 1 yıl arasında bir süre boyunca bir girişim kurmak için gerekli her şeyi sağlayıp, o grubun veya kişinin sürecini gözlemleyerek işe başlıyorlar. Eğer süreç sonunda umut vadeden bir şeyler varsa tamamdır, yola o kişiyle ve girişimiyle devam edip yatırımlar ve işi büyütme kararı alınıyor.

Böylelikle:

  • Girişim sermayedarları (VC) şirketler yerine insanlara yatırım yapmış oluyor
  • Yine bu firmalar (genellikle) gelecekte oluşacak olan kardan pay alıyorlar
  • Birçok startup doğası gereği başarısız olduğu için finansal açıdan oldukça riskli bir durum teşkil etse de başarılı olduğu zaman potansiyel getirisi yatırımcıları daha da çok heyecanlandırıyor

Kısaca girişime değil girişimciye yatırım yapmak ve bunu da sıfırıncı günde, belki de henüz fikir ortaya çıkmadan yapabilmek.

Yetenek Yatırımcısı Kimdir?

Yetenek yatırımcılarının ne iş yaptığını öğrendik, bir de bakalım kimmiş bu kişiler. Bir şeyleri dört maddede özetlemeye alıştık, yine dört maddeye bakıyoruz:

  1. Ekipleri, fikirleri ya da iş modellerini değil bireyleri seçerler
  2. Seçilen bireylere iş ve yaşam masrafları için ödeme yapılır
  3. Kurucu ortak veya ekip bulmakta yardımcı olurlar
  4. Kişiler fikirlerine göre değil potansiyellerine göre seçildikleri için fikir geliştirme sürecinde gerekli desteği sağlarlar

Bültenin ilerleyen kısmında birkaç tane öne çıkan yetenek yatırımcılığı programına göz atacağız. Şimdi, programın öncülerinden ve en büyük örneklerinden birisi ile başlayalım:

Thiel Fellowship

Size, fikirlerinizi hayata geçirmeniz için $100.000 teklif edilip bunun için okulu bırakmanız gerektiği söylenseydi ne yapardınız? Devamında, geleceği şekillendireceğiniz, hedefinizdeki projeyi gerçekleştirmek için çeşitli desteklerden yararlanacağınızı ve içinde Figma ve Ethereum gibi şirketlerin bulunduğu büyük bir “ekosistem”e dahil olacağınızı da ekleyelim.

İşte Thiel Fellowship tam olarak bunu sağlıyor. 2011 yılından bu yana çeşitli alanlarda 251 fellow ile çalışmış ve tüm bu fellowların yarattığı değer, Ethereum hariç, $46.8 milyardan fazla.

Bu arada sadece bu tarz şirketlerin kurulmasına değil, kar amacı gütmeyen birçok oluşuma da öncülük ediliyor. Muhtemelen bazılarının ismini duyduk ya da yakında duyacağız.

Ama, bence şöyle de bir durum var ki bahsetmeden geçemeyeceğim. Bu tarz oluşumlar şu anda toplumun sadece belirli bir kesimine hitap ediyor diye düşünüyorum çünkü böyle bir programdan bahsettiğinizde etrafınızda sizi destekleyecek kişilerin olması çok önemli. Bu da belirli bir birikim ve vizyon olmadan pek düşünülebilecek bir şey değil. Kısacası bu kadar büyük bir desteği alabilmek için bile bir desteğe ihtiyacımız var. -Beyza

Bu sayıda bize eşlik eden AI görseli:

*an abstract oil painting of a river (Son zamanlardaki tartışmalar nedeniyle belirtmek isteriz ki bültenimizde kullandığımız AI ile oluşturulmuş tüm görseller DALL-E veya Midjourney üretimidir.)

Pioneer

Pioneer hedefini, isminin anlamında olduğu gibi, yaratıcı ve tutkulu olan fakat harekete geçmek için yeterli kaynağa sahip olmayan kişilere liderlik etmek, bir araya getirmek olarak belirlemiş.

Bu program içerisinde ilk adımda istediğiniz konuda çalışmak için $5.000 ile yola çıkıyorsunuz. Sonrasında kaydedilen gelişim ve ilerlemelere göre Pioneer $100.000’a kadar yatırımı artırabiliyor.

Hızlandırma programına giriş ise bir oyun sistemi gibi tasarlanmış. Bu sistemde, kullanıcı yorumları, web sitesi etkileşimleri ve yazılan kod miktarı gibi çeşitli metriklere göre sıralanıp haftalık ilk 50 proje belirleniyor. Bu 50 proje Pioneer takımının ve diğer katılımcıların değerlendirmelerinden geçtikten sonra liderlik tablosu belirlenip kimin yaturıma uygun olduğu seçiliyor.

Bu tarz bir oyunlaştırılmış bir sistemde ilerleme, belirlenmiş görev ve hedeflerin tamamlanması, peer-voting ve feedback üzerine kurulduğu için aynı zamanda kişilerin kendi gelişimlerine de büyük ölçüde katkı sağlayabiliyor. Yani bir fikir geliştirme challenge ’ı gibi.

Üstelik daha kapsayıcı olması adına çeşitli çalışmalar yaptıklarını da belirtiyorlar. Özellikle gelişmekte olan ülkeleri hedefleyip nasıl süreçlere dahil edebiliriz gibi sorulara bolca kafa yoruyorlar gibi. İnternet bağlantısı ve bir fikri olan herkes bu programa başvurabilecek bir aday olarak görülüyor.

Pioneer’den sonra üçüncü ve son program olan Entrepreneur First’e de bir göz atalım:

Entrepreneur First

Yine Thiel Fellowship ve Pioneer gibi aynı amaca, birçok açıdan benzer bir yolla, hizmet ediyor Entrepreneur First. Yeteneklerin potansiyellerini maksimize etme ve etki alanlarını genişletecek bir network sağlamak üzerine kurulmuş.

İki bölümden oluşan toplamda altı aylık bir süreç kurgulanmış. İlk üç ayın sonunda co-founder’larına sahip olmak amacıyla fikir geliştirme süreçlerine dahil oluyorlar diyebiliriz. İlk üç ayın sonunda devam kararı çıkarsa ikinci üç aylık süreç başlamış oluyor.

İkinci üç aylık süreçte ise iş modeli geliştirme, ilk kullanıcıları bulma gibi daha çok iş kurmaya yönelik hareket ediliyor. Böylece altı ayın sonunda baştan uca kurgulanmış ve harekete hazır bir girişim ortaya çıkmış oluyor.

Hem sosyal hem de finansal sermaye açısından yarar sağlayan bu programlar gelecek için fazlaca katma değer sağlayabilecek potansiyellere ulaşmak açısından oldukça başarılı bir noktadalar. Potansiyele yapılacak yatırım çoğunlukla pişman etmeyecektir.

Üç farklı yetenek yatırımı programını böylece incelemiş olduk. Ayrıca benim için çok da yakın olmadığım bir konuyu araştırıp yazarak öğrenmiş oldum yine 😀 “şu konuyu da yazarsanız çok iyi olur” dediğiniz konuları bizimle paylaşırsanız çok seviniriz! Görüşmek üzere! -Beyza

Bizim Duyduklarımız, Sizin Duymanızı İstediklerimiz

  • KONG Academy 2023 Başvuruları başladı! Girişimcilik, dijital dönüşüm, etki odaklı liderlik, iş etiği ve sürdürülebilirlik modülleri kapsamında 40’a yakın eğitim, çalıştay, hackathon, fiziksel buluşmalar seni bekliyor. 21. yüzyıl yetkinliklerini merkeze alarak geliştirilen program kapsamındaki Girişimcilik, Dijital Dönüşüm, Etki Odaklı Liderlik, İş Etiği ve Sürdürülebilirlik modüllerinin alt başlıklarıyla kırka yakın eğitim içeriğini tüm üniversite öğrencileri başvurabilir.
  • Hesaplamalı Sosyal Bilimler ve Girişimcilik Zirvesi 17 Aralık tarihinde Koç Üniversitesi’nde düzenleniyor.
  • 16 Aralık Cuma günü 20:00’de Ömer Çolakoğlu MS SQL alanında kariyer imkanlarından ve MS SQL Developer programından bahsediyor.
  • Havas CX İstanbul, yazılım alanında kariyer yapmaya meraklı genç yetenekleri Young Coder’s Club ’a davet ediyor.
  • Ankara’nın ilk sağlık ve ilaç temalı girişimcilik zirvesi HealthUp 17 Aralık 2022 tarihinde Lokman Hekim Üniversitesi’nde gerçekleşiyor.
  • 15. Bilişim Teknolojileri Zirvesi 16-17 Aralık tarihlerinde İTÜ Maçka Kampüsü’nde gerçekleşiyor.

Öne Çıkan İş İlanları

🔶Community Manager - Fornica.co

Topluluk kurma ve büyütme konusunda markalarla çalışan Fornica.co, yetiştirmek ve projelere dahil etmek üzere “Topluluk Yönetici”leri arıyor. Kariyerini topluluk yönetimi alanında ilerletmek isteyenler CV’sini Elif Damla Karakolcu ile paylaşabilir.

Zone Out

Bu hafta önerilerde yine müzikten yana kullanıyorum hakkımı 🙂 Özellikle plak dinlemeyi seven herkesin beğenebileceğini düşündüğüm bir YouTube kanalı: My Analog Journal!

Zag hem kendisi hem de arkadaşlarıyla birlikte, global groove başta olmak üzere çeşitli müzik türlerindeki plak koleksiyonlarını bizimle paylaşıyor.

Farklı müzikler keşfetmek ve bunu yaparken de kendinizi groove ritimlerine bırakıp kaybetmeniz çok olası. Ayrıca çalışırken de çok iyi bir eşlikçi olduğunu söylemeden geçemeyeceğim. Umarım keyifle dinlersiniz! -Beyza

Faydalandığımız Kaynaklar ve İleri Okumalar

Human Capital - Aaron Mayer

Funding individuals, before they’ve founded a company - Alice Bentinck

Medici Project - 1517 Fund

Backing founders from day zero to greatness - Antler

Meet Pioneer, The Accelerator Embracing ‘Weird And Different’ Startup Founders - Kenrick Cai

The future of the workforce: Investing in talent to prepare for uncertainty - Marino Mugayar-Baldocchi, Bill Schaninger, Kartik Sharma

Kariyer Z’nin destekçileri arasına katılabilirsiniz!

Topluluğumuzda (çok yakında) ve e-posta bültenimizde yer alan içeriklerin tamamı genç yetenekler için ücretsiz olarak hazırlanmaktadır.

Bizi desteklemek isterseniz bunun birkaç yolu var:

  • E-posta bültenimizi favori sosyal medya platformunuzda paylaşmak
  • Arkadaşlarınıza bizi önermek ve bültenimize kaydolmaya teşvik etmek
  • İş başvurularınızda Kariyer Z’den bahsetmek
  • İşe alım yapıyorsanız bizimle ilanınızı paylaşmak
  • Bültenimize sponsor olmak: kariyerz@substack.com

Herhangi bir yorumunuz, geri bildiriminiz varsa veya bizimle iletişime geçmek istiyorsanız bize buradan ulaşabilirsiniz. Abone olduğunuz için teşekkürler.

Enes & Beyza.

LinkedIn | Twitter | Instagram | Newsletter